Viyana
Viyana (Almanca: Wien, Osmanlıca: Beç, İngilizce: Vienna) Avusturya'nın başkenti ve en büyük
şehri, aynı zamanda ülkenin 9 eyaletinden yüzölçümü bakımından en küçüğü.
Yaklaşık 1.650.000 nüfusuyla ülkenin en kalabalık kentidir, çevre ilçeleriyle
birlikte Viyana'da yaklaşık iki milyon insan yaşar, ki bu da Avusturya nüfusunun
yaklaşık dörtte biridir. Nüfus bakımından Viyana Avrupa Birliği'nin en büyük
onuncu kentidir. Birleşmiş Milletler bürosuyla Viyana Birleşmiş Milletlerin dört
resmi merkez temsilciliğinden birine sahiptir. Kentte bulunan diğer önemli
uluslararası kuruluşlar OPEC, AGİT ve Uluslararası Atom Enerjisi Örgütü'dür
(IAEO).
Yüzyıllar boyu Habsburg hanedanının yerleşim yeri olan kent, bu süre boyunca
Avrupa'nın kültürel ve politik merkezlerinden biri haline gelmiştir. Kent Londra,
New York ve Paris'ten sonra iki milyon nüfusuyla dünyanın en büyük dördüncü
kentiyken, Birinci Dünya Savaşı sonrasında nüfusunun dörtte birini kaybetmiştir.
Hala daha Habsburg hanedanının izlerini taşıyan eski kent merkezi ve Schönbrunn
Sarayı Avusturya devletinin başvurusu üzerine Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim
ve Kültür Örgütü tarafından dünya kültür mirası olarak kabul edilmiştir.
Viyana'nın sembolü olan Stefan Kilisesi şehrin merkezinde bulunur.
Coğrafya
Viyana 414,65 km² yüzölçümüyle Avusturya'nın en küçük eyaletidir. Ayrıca bir
komşu ülkeyle sınırı olmayan tek eyalettir. Küçüklüğüne karşın eyalet-kent
olmasının getirdiği avantajlarla Viyana ülkenin en yoğun trafik ve yapılaşma
oranlarına sahiptir. Kapladığı alanın % 11,3'ü yapılaşmış alan, % 11,1'i trafik
ve % 2,2'si de raylı sistem alanıdır. Bununla birlikte Viyana 117,76 km² yani
toplam alanının % 28,4'ü oranında yeşil alana sahiptir ve ülkenin en yoğun kent
içi yeşil alana sahip olan eyaletidir. 19,1 km², yani % 4,6 oranında alan
sularla kaplıdır ve bu oran sadece Burgenland'da daha yüksektir. Ayrıca Viyana
şarap üretilen dört eyaletten biridir. Toplam yüzölçümünün % 1,7 oranındaki
bölümünde üzüm bağları bulunur. % 16,6 oranındaki bölge ormanlıktır ve % 15,8
oranındaki bölge de tarım alanıdır.
Coğrafi konum
Orta Avrupa'nın en büyük kentlerinden biri olan Viyana gelişimini büyük oranda
coğrafi konumuna borçludur. Şehir Kuzeydoğu Alplerinin alçaldığı bölgede, Viyana
Havzası'nın kuzeybatı bölgesinde bulunur. Tarihi kent Tuna Nehri'nin güneyinde
bulunmaktadır. Günümüzde kent nehrin diğer kıyısına geniş biçimde taşmıştır.
Viyana doğu-batı ve kuzey-güney doğrultularındaki eski ticaret yollarının
kavşağında kurulmuştur. Tuna nehri Viyana Havzası'nda adalar nedeniyle birçok
kola ayrıldığından Viyana'da geçilebilir durumdadır.
Doğu Bloku'nun 1989 yılında yıkılışından bu yana Avustralya'nın kuzey ve doğu
komşularıyla ticari ve ekonomik ilişkileri yoğunlaşmıştır. Viyana'nın eski Doğu
Bloku ülkelerine coğrafi yakınlığı bu anlamda dikkat çekicidir. Örneğin Viyana
Slovakya'nın başkenti Bratislava'ya 60 km yakınlıktadır. İki başkentin bu kadar
birbirine yakın olması (Vatikan-Roma ilişkisi sayılmazsa) Avrupa'da benzeri
olmayan bir durumdur.
İlçeleri
Viyana günümüzde 23 bölgeden oluşur. Bunların adlarının yanında numaraları da
vardır. Mesala 'Innere Stadt'a ayrıca '1. bölge' denir. Adres ve posta
kodlarında da bu bölge numaraları bulunur.
Viyana 1850 yılına kadar bugün 1. Bölge'nin büyük bir bölümünü oluşturan tarihi
kentten oluşuyordu. İmparator Franz Joseph döneminde ilk büyük kent
genişletilmesi yapıldı: Kentin yakın çevresindeki varoşlar, kentin bugünkü 9.
bölgesine kadar olan ilçeleri oluşturacak şekilde kente dahil edildi. 1 Ocak
1892'de kent ikinci defa genişletildi ve toplam 19 bölgeye kavuştu. 1900 yılında
2. bölgenin kuzey kesimi 20. bölge haline geldi.
1904 yılında yapılan genişletmeyle Tuna'nın sol kıyısındaki Floridsdorf ve
Kagran 21. bölge olarak birleştirildi. Bu kent sınırları 1938 yılına kadar sürdü.
Nazi işgali altında Büyük Viyana'nın kurulmasıyla Viyana'nın kapladığı alan dört
katına çıkartıldıysa da, bu karar 1946 yılında geri alındı. Ama 1954 yılında
yürürlüğe giren bu karara göre bugün 22. ve 23. bölgeleri oluşturan kesimler
kente bağlı kaldı. Kent sınırları 1954'ten bu yana değişmedi.
Birçok ilçede eski köylerin isimleri halen bugün "Grätzl" adı verilen kimi
semtleri adlandırmak için kullanılmaktadır. Ancak birçok eski yerleşim bugün
kaybolmuştur. Kentin sınırları belirlenirken büyük caddelerin ya da akarsuların
sınır olarak kabul edilmesi sonucu kimi yerleşimler bölünmüştür.
Viyana'nın 23 İlçesi
* 1. Bölge: Innere Stadt
* 2. Bölge: Leopoldstadt
* 3. Bölge: Landstraße
* 4. Bölge: Wieden
* 5. Bölge: Margareten
* 6. Bölge: Mariahilf
* 7. Bölge: Neubau
* 8. Bölge: Josefstadt
* 9. Bölge: Alsergrund
* 10. Bölge: Favoriten
* 11. Bölge: Simmering
* 12. Bölge: Meidling
* 13. Bölge: Hietzing
* 14. Bölge: Penzing
* 15. Bölge: Rudolfsheim-Fünfhaus
* 16. Bölge: Ottakring
* 17. Bölge: Hernals
* 18. Bölge: Währing
* 19. Bölge: Döbling
* 20. Bölge: Brigittenau
* 21. Bölge: Floridsdorf
* 22. Bölge: Donaustadt
* 23. Bölge: Liesing
İklim
Viyana'nın iklimi batıdan okyanus etkisi ve doğudan karasal etkiler arasında bir
geçiş iklimidir. Bu durum yıllık karşılaştırmada büyük sıcaklık farklarının
ortaya çıkmasına yol açar. Genel olarak Viyana düşük yağış oranı ve uzun
yağışsız dönemleriyle dikkat çeker. En yağışlı dönemi Temmuz ve Ağustos
aylarıdır. Kış ayları Avusturya'nın diğer bölgelerine oranla yumuşaktır. Kent
merkezinde ortalama sıcaklık 10,4 °C, kent çevresinde yaklaşık 9,8 °C.'dir.
Ortalama yağış miktarı 600 mm.'dir. 60 günlük yaza karşı 70 gün kış ortalaması
vardır.
Konuşulan Diller
Viyana Eyaleti'nin resmi dili Almanca'dır. Bununla birlikte yoğun olarak bulunan
azınlıkların dilleri de kullanılmaktadır. Kimi park tabelaları Almanca, Boşnakça/Hırvatça/Sırpça
ve Türkçe olmak üzere üç dilde düzenlenmektedir. Yine Viyana Eyaleti'nin
hazırladığı bilgilendirme ve tanıtım broşürleri de bu üç dilde yayınlanmaktadır.
Halk arasında kullanılan başlıca dil Güney Almancası'nın Viyana
şivesidir.gfsfdsfs
Viyana'daki Dinler
* Roma Katolik %49,2
* Mezhepsiz %25,6
* İslam %7,8
* Ortodoks %6,0
* Protestan %4,7
* Yahudilik %0,5
Tarihsel ve Kültürel Yapılar
* Schönbrunn Sarayı: "Viyana'nın Versailles'i" da denilen köşkte 1400'den fazla
oda ve birçok büyük bahçe bulunmaktadır. Hofburg'daki görkemli apartmanlara tur
yapmaktansa, şehrin batısındaki bu muhteşem sarayı mutlaka görmenizi tavsiye
ederiz. Özellikle odalardaki dekor görülmeye değer .İçerde aynı zamanda "Coach
and Carriage Museum" adında bir müze var. Bu saraya ait parkta piknik yapmayı
sakın unutmayın.
* Hofburg (İmparatorluk Sarayı/Cumhurbaşkanlık Köşkü): 1918'e kadar Habsburg
Hanedanlığına ait bir saray olan Hofburg bugünlerde büyük bir müze haline
getirilmiştir.
* Belvedere Sarayı: Bahçeleriyle ve sanat gelerileriyle Viyana'nın en çekici
yerlerinden biri.
* Kunsthistorisches Museum: Dünyanın en iyi sanat koleksiyonunu bulunduran
müzelerden biri.
* Aziz Stephen Katedrali: Şehrin mutlaka ziyaret etmeniz gereken yerlerinden
biri. İnanılmaz güzel Gotik mimarisi ile herkesi büyüleyen bir yapı.
* Staatsoper (Opera Binası) Çoğu insanlara göre dünya operasının merkezi.
* Secession Jugendstil bir sanat evi.
* Karl Kilisesi bulunan barok tarzda bir kilise
* Prater, dinlenme ve eğlence alanı
* Augarten, bir saray ve park
* Schwarzenberg Sarayı bulunan ki sayılı barok stilde bir saray.
* Hundertwasser Evi
* Arsenal Müzesi
* Sankt Marx Mezarlığı
* Stadtpark - Şehir Parkı
* Haus des Meeres
* Raimund Tiyatrosu
* Theater an der Wien
* Museumsquartier
* Volkstheater
* Theater in der Josefstadt
* Votiv Kilisesi
* Liechtenstein Sarayı
* Volksoper
* Zentralfriedhof
* Gasometer, Viyana
* Friedhof der Namenlosen
* Schloss Neuwaldegg
* Schwarzenbergpark
Kafeler ve Ziyaret Edilebilecek Mekanlar
Viyana, müzelerinin ve operalarının yanı sıra kahve kültürü ve lezzetli kekleri
ile ünlüdür. Kekleri ve kahveleri denemek için birkaç cafe;
* Hotel Sacher Viyana Devlet Operas'ı karsısında "Sacher Torte" isimli
tatlısıyla tanınmıs, turistlerin, sanatcıların ugrak mekanı.
* Käseparadies (16. Viyana, Brunnenmarkt'da), güzel kahve'nin yani sira, cok
leziz peynirler ve Türkiye'yi aratmayacak şekilde Türk mamülleri bulunmaktadır.
* Alt Wien, (1, Bäckerstrasse 9.) gece 2:00'ye kadar açık. Yiyecekler tek kelime
ile harika ancak boş masa bulmak oldukça zor.
* Berg; (9, Berggasse 8.) Oldukça popüler ve modern olan cafe çok kaliteli
yiyecekler sunmakla birlikte dostane bir atmosfere sahip. Her gece saat 01:00'e
dek açık.
* Demel; (1, Kohlmarkt 14.) Viyana'nın en prestijli cafelerinden biri.
* Drechsler; (6, Linke Wienzeile 22.) Sabah 04:00'e kadar açık olan mekan
özellikle bardan veya gece klüplerinden çıktıktan sonra kahvaltı yapmak için
oldukça uygun. Ancak pazar günleri kapalı.
* Figlmüller; (Wollzeile 5 veya Bäcker Street 6) Stephansplatz'a da yakın olan
bu restoran şnitzelleri ile ünlüdür.
Pazarlar
* Brunnenmarkt:
Viyana Alışveriş16, Brunnungasse U6 Josefstädter Strasse
Pazartesi-Cuma:06:00-17:00 Cumartesi:07:00-14:00 Özellikle Balkan/Türk
ürünlerini kolaylıkla bulabileceğiniz çok renkli bir alışveriş merkezi. Buranın
en büyük avantajı yorulduğunuzda aynı cadde üzerinde bulunan Club
International'ın terasında bir kahve içebilir ya da acıktığınızda çok
beğeneceğiniz kebap salonlarının birinde yemek molası verebilirsiniz.
* Naschmarkt:
4, Linke und Rechte Wienzeile U1, U2, U4 Karlplatz. Pazartesi-Cumartesi:
06:00-17:00. Viyana'nın taze meyve ve sebze bulabileceğiniz çok ünlü
marketlerinden biri. Bu pazar özellikle Cumartesi günleri çok kalabalık oluyor.
Burada ayrıca birçok lokanta ve café ve Çinli ve Hintli mağazalar bulabilirsiniz.
Giyim Mağazaları
* Steffl:
1, Kaerntner Strasse 19 Tel: 523 1756 U1, u3 Stephansplatz. Pazartesi-Cuma:
09:30-19:00 Cumartesi:09:30-17:00 Kredi kartları:AmEx, DC, JCB, MC, V. Birkaç
kattan oluşan mağazada DKNY'den Ralph Lauren'e kadar birçok farklı markaya
rastlayabilirsiniz. Ayrıca içerde bir İtalyan restoranı, internet kafe ve
kitapçı dükkanı bulunuyor.
* Gerngross:
7,Mariahilfer Strare 38-40 Tel:52 180-0 U3 Neubaugasse Pazartesi-Cuma:
9.30-19:00 Cumartesi:9:00-17:00 Beş katlı mağazada sushi bar ve bir teras cafe
de hizmet veriyor. U3 Neubaugasse istasyonuna çok yakın muhteşem bir süper
market. Burada alışveriş keyfini doyasıya yaşayabilirsiniz.
Ulaşım
Viyana'nın uluslararası Schwechat Havaalanı şehir merkezinden 20 km uzaklıktadır.
Şehir merkezine her 20 dakikada bir (05:00-23:30) kalkan otobüsle veya S-Bahn
treniyle ulaşılabilir. Şehiriçi ulaşım metro, otobüs, tramvay ve S-Bahn'larla
yapılabilir.
Politika
1918'den beri her zaman SPÖ en çok oy alan partidir. SPÖ, Yeşiller ve Liberal
Forum'un seçim sonuçları her zaman ortalamanın üstünde, ve ÖVP'nin sonuçları
ortalamanın altında.
Kardeş şehirler
* Zagreb (Hırvatistan), 1994
* Tel Aviv (İsrail), 2005
* Varşova (Polonya), 2001
* Moskova (Rusya), 1991
* Budapeşte (Macaristan), 1990
* Bratislava (Slovakya), 1993
* İstanbul (Türkiye), 2007
Kaynak:
Vikipedi
viyana.org
